Gebouw en omgeving

De werkgroep Gebouw en Omgeving wil bijdragen aan de bescherming en instandhouding van het gebouwde erfgoed in Haarlem. Denk daarbij aan de architectuur van beeldbepalende gebouwen, van buurten en straten, industrieel erfgoed en waterstaatkundige werken (sluizen, gemalen, en molens), historische verbindingen in stad en landschap, monumentale bomenlanen, parken, begraafplaatsen, militair- en herdenkingserfgoed.

Uitgangspunt
Haarlem is een stad in ontwikkeling. De werkgroep richt zich op behoud in ontwikkeling. Daarbij wordt functiewisseling van het erfgoed niet uitgesloten. Vernieuwing en verandering horen bij de stad. Het gaat er om het gebouwde erfgoed zorgvuldig te behouden in een dynamische stad met groeiplannen binnen haar stadsgrenzen. Behoud van erfgoed draagt bij aan het verhogen van de ruimtelijke kwaliteit en de kwaliteit van de leefomgeving. Het gebouwde erfgoed geeft identiteit aan onze stad.

Activiteiten
De werkgroep bevordert de kennis van en de bewustwording over het gebouwde erfgoed, informeert en adviseert het bestuur van de vereniging en werkt samen met andere partijen. Dat zijn eigenaren en gebruikers, ontwikkelaars, andere belangengroepen rond gebouwd erfgoed en niet in de laatste plaats de gemeente Haarlem. De werkgroep probeert enerzijds het gemeentelijke beleid te beïnvloeden en heeft anderzijds ook een waakhondfunctie. Zo nodig worden er zienswijzen ingediend.

De werkgroep houdt zich o.a. bezig met:

  • Meedenken over toetsingskaders van de gemeente (denk aan toetsingskader hoogbouw, verstedelijkingsstudie, bestemmingsplannen, gebiedsvisies, enz.)

  • Herbestemming van leegstaande en leegkomende monumentale gebouwen  (o.a. koepelgevangenis en kerken).

  • Behoud van erfgoed, ook buiten het beschermd stadsgezicht (denk aan wederopbouwarchitectuur).

Meer informatie:    Leden GenO     Fotoalbums      Archief GenO     Blog Erfgoed 

De Penitentiaire Inrichting Haarlem, beter bekend als de Koepelgevangenis,  wordt naar verwachting per 1 januari 2016 buiten gebruik gesteld.


De Werkgroep Gebouw & Omgeving van de Historische Vereniging Haerlem is van mening dat de stedenbouwkundige uitgangspunten voor de verkoop naadloos moeten passen in een ruimere ontwikkelingsvisie voor een veel groter gebied, n.l. de noordoostelijke binnenstad.

bouw van de koepel 1901De Penitentiaire Inrichting Haarlem, beter bekend als de Koepelgevangenis,  wordt naar verwachting per 1 januari 2016 buiten gebruik gesteld. De Koepelgevangenis is –naast de Grote of Sint Bavokerk en de Kathedrale basiliek Sint Bavo- één van de meest beeldbepalende grote bouwwerken in het centrum van Haarlem.
Een aanzienlijk deel van het complex is Rijksmonument. De locatie, de architectuur- en cultuurhistorische waarde, evenals de bouwtechnische staat maken dat het nadrukkelijk waard is om het complex te herontwikkelen, maar dan nadrukkelijk wel in samenhang met verbeteringen in een ruim gebied rondom.
De herbestemming van het Haarlemse gevangeniscomplex De Koepel - inclusief alle bijgebouwen meer dan 20.000 m2 bruto vloer oppervlak op 1,8 ha.-  zal bij voorkeur een hoge, het gebied overstijgende, kwaliteit moeten krijgen. Die hoge kwaliteit kan alleen bereikt worden als ook het hele gebied tussen het historisch centrum van Haarlem en de omgeving van de Lichtfabriek de komende jaren een kwalitatief sterke verbetering zal ondergaan. De herbestemming van het Koepelcomplex moet als onderdeel van de veel ruimere aanpak worden beschouwd.
Op 6 oktober 2014 is er een samenwerkingsovereenkomst gesloten tussen het Rijksvastgoedbedrijf en de Gemeente Haarlem om voorafgaand aan de verkoop de stedenbouwkundige uitgangspunten vast te leggen. De werkgroep Gebouw en Omgeving van de Historische Vereniging Haerlem wil d.m.v. deze notitie een bijdrage leveren aan de ontwikkeling van een goede Nota van Uitgangspunten.
Deze notitie bevat echter niet alleen een aanzet voor de stedenbouwkundige uitgangspunten t.b.v. de herbestemming van het Koepelcomplex, maar ook een aanzet tot het vaststellen van de randvoorwaarden voor een kwaliteitsslag in het gebied ten noordoosten van de historische kern.
De Werkgroep Gebouw & Omgeving van de Historische Vereniging Haerlem is van mening dat de stedenbouwkundige uitgangspunten voor de verkoop naadloos moeten passen in een ruimere ontwikkelingsvisie voor een veel groter gebied, n.l. de noordoostelijke binnenstad.
Deze notitie is de schriftelijke inbreng van de Werkgroep voor één of meer workshops met alle direct betrokkenen, gebaseerd op de huidige nog beperkte kennis van het complex.
De Werkgroep wil dan ook waken voor overhaaste besluitvorming. De ervaring met herbestemming van andere grote complexen elders is, dat het beter is om eerst een aantal jaren tot tijdelijke verhuur over te gaan. Tijdelijk gebruik is vaak een voedingsbodem voor nieuwe gebruiksconcepten, die uiteindelijk tot een beter passend gebruik en wellicht zo ook tot een hogere opbrengst kunnen leiden. Hiervoor zal er wel onmiddellijk voor aanpassingen van de toegankelijkheid moeten worden gezorgd.

Lees meer...

Onze werkgroepen

De vereniging kent verschillende werkgroepen. De oudste zijn de Historische Werkgroep, die zich richt op onderzoek en publikaties en Gebouw & Omgeving op het beschermen van het Haarlems stadsgezicht. De Stichting Gevelstenen Haerlem stelt zich ten doel gevelstenen en -tekens te restaureren en voor de stad te bewaren. Voorts mag de werkgroep Jonge Muggen niet onvermeld blijven. Zij hebben diverse educatieve programma's opgesteld om de Haarlemse jeugd omgevingsgeschiedenis bij te brengen. Daarbij wordt nauw samengewerkt met de andere stedelijke erfgoedinstellingen, zoals de musea en het Noord-Hollands Archief.

Klik op de tegels hieronder, voor meer informatie